Avukat Mücahit Çelik

Başvuru ve Uyuşmazlık: Bölge Adliye Mahkemeleri Hukuk Daireleri kararları arasındaki görev uyuşmazlığının giderilmesi amacıyla konu Yargıtay 4. Hukuk Dairesine taşınmıştır. Uyuşmazlık, toplu taşıma aracında yolcu olarak bulunan kişinin ölümü ve yaralanması hallerinde taşımacı firma, sigorta şirketi ve diğer sorumlulara karşı açılacak tazminat davalarında görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi mi yoksa Tüketici Mahkemesi mi olduğuna ilişkindir.

Gerekçe ve İçtihatların Birleştirilmesi Kararı: Yargıtay 4. Hukuk Dairesi uyuşmazlığı iki ayrı başlık altında çözüme kavuşturmuştur:

1- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı (Ölüm Halinde): Desteğin ölümü neticesinde geride kalanların talep ettiği destekten yoksun kalma tazminatı, mirasçılık sıfatından bağımsız, doğrudan hak sahiplerinin şahsında doğan yansıma bir zarardır. Davalılar arasında zorunlu mali sorumluluk sigortacısının da bulunması ve sigorta hukukunun 6102 sayılı TTK'da düzenlenmiş olması sebebiyle bu dava mutlak ticari dava niteliğindedir. Bu nedenle, yolcunun ölümü halinde açılacak destekten yoksun kalma tazminatı davalarında görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi'dir.

2- Bedensel Zarara İlişkin Tazminat (Yaralanma Halinde): Yolcunun yaralanması halinde açılan bedensel zarar tazminatı davasında, yolcu 6502 sayılı Kanun uyarınca tüketici, taşıma sözleşmesi ise tüketici işlemidir. 6502 sayılı Kanun m. 83/2 uyarınca diğer kanunlarda düzenleme olsa dahi tüketici kanununun görev hükümleri uygulanacağından, yaralanmalı tazminat davalarında görevli mahkeme Tüketici Mahkemesi'dir.

Dava ve Talep: Davacı vekili, müvekkilinin desteğinin kullandığı araca çarpan aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan davalı şirketten destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.

Cevap: Davalı tarafın cevabı metinde yer almamaktadır; davalı vekili mahkemenin kararını temyiz etmiştir.

İlk Derece Kararı: Mahkemece, uyuşmazlığın 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında kaldığı gerekçesiyle Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğuna ve görevsizlik kararı verilmesine hükmedilmiştir.

Temyiz / Yargıtay Kararı: Yargıtay 17. Hukuk Dairesi; sigorta sözleşmesinin davacı ile davalı sigorta şirketi arasında yapılmadığını, taraflar arasında 6502 sayılı Kanun anlamında bir Tüketici ilişkisinin bulunmadığını belirtmiştir. Davanın 6102 sayılı TTK'da düzenlenen zorunlu mali sorumluluk sigortasından kaynaklandığını ve ticari dava niteliğinde olduğunu, bu nedenle görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu vurgulayarak Tüketici Mahkemesini görevli sayan İlk Derece Mahkemesinin kararını oy birliğiyle bozmuştur.